Zakażenia szpitalne to zakażenie, które wystąpiło w wyniku leczenia w szpitalu lub w związku z pobytem w szpitalu.  Infekcję uważa się za szpitalną,  jeśli wystąpiła  48 godzin po przyjęciu do szpitala. Problem dotyczy zarówno pacjentów, jak i pracowników szpitala(lekarzy, pielęgniarek, laborantów salowych itp.).  Zakażenia szpitalne są obecnie jedną z głównych przyczyn chorób zakaźnych i dotyczą szpitali na całym świecie- nawet w krajach wysoko rozwiniętych.

Występowanie zakażenia prowadzi do zaostrzenia choroby podstawowej, wydłużenia pobytu pacjenta w szpitalu, a także zwiększenia kosztów leczenia.

Według danych Polskiego Towarzystwa Zakażeń Szpitalnych(PTZS) najczęstszą formą zakażeń szpitalnych są zakażenia układu moczowego i szpitalne zapalenia płuc. Największym ryzykiem wystąpienia zakażenia obciążeni są pacjenci OIOM różnych typów oraz oddziałów chirurgicznych. Przedłużenie pobytu pacjenta związane z zakażeniem wynosi od 11 do 25 dni w przypadku pierwotnego zakażenia krwi, bądź wystąpienia zakażeń współistniejących. Leczenie przypadków zakażeń, ze względu na konieczność zastosowania farmakoterapii jest niezwykle kosztowne(koszt prawidłowo przeprowadzonej antybiotykoterapii w przypadku zakażenia krwi może wynieść od 1000 do 5000 zł).  

W 9/10 przypadkach drobnoustrojami wywołującymi zakażenia szpitalne są bakterie. Do bakterii najczęściej wywołujących infekcje szpitalne należy: MRSA(methicillin-resistant staphylococcus ureus- gronkowiec złocisty oporny na metycylinę) oraz Clostridium difficile. MRSA jest bakteria należącą do grupy gronkowców. W momencie przerwania ciągłości tkanek(np. rana) bakteria może wniknąć do wnętrza organizmu i wywołać zakażenie (np.: ropne zakażenie ran pooperacyjnych, zapalenie opon mózgowych, mięśnia sercowego lub szpiku kostnego). Clostridium difficile należy do bakterii z grupy Clostridium i wywołuje biegunkę. W bardziej poważnych przypadkach bakteria może doprowadzić do rzekomobłoniastego zapalenia jelit.

Czynniki odpowiedzialne za wzrastającą liczbę infekcji miejsc operowanych:

  • coraz większa lekooporność mikroorganizmów
  • zwiększająca się liczba pacjentów  w wieku podeszlym, z niedoborami oporności i współistniejącymi schorzeniami
  • większa liczba transplantacji narządów
  • większa liczba operacji wszczepiania protez

Poniższy obrazek przedstawia częstość występowania zakażeń ran poperacyjnych w wybranych krajach UE.